Defi Series #1 – Vay mượn tài sản mã hóa phân quyền

Cái nhìn cụ thể về lĩnh vực cho vay tài sản mã hóa phân quyền (Ethereum)

NỘI DUNG CHÍNH

  • Tài chính phi tập trung (DeFi) đã phát triển và trở thành một trong những ứng dụng chính của Ethereum. Mặc dù về bản chất, ý tưởng tài chính mở (Open Finance) tương thích với nhiều nền tảng khác nhau, các ứng dụng DeFi gần như chỉ được phát triển và sử dụng trên Ethereum. Một trong những nền tảng của DeFi là Dai, một stable-coin phi tập trung được đảm bảo bằng tài sản mã hóa, và được tạo ra trong hệ sinh thái Maker.
  • Các giao thức và nền tảng cho vay cung cấp các ưu đãi khác nhau cho những người tham gia thị trường, như là:
  • Đối với người vay: khả năng bán khống tài sản hoặc vay tiện ích (ví dụ, quyền giám sát)
  • Đối với người cho vay: khả năng sử dụng vốn và kiếm lời.
  • Đối với cả hai: cơ hội kiếm lời từ chênh lệch giá giữa các nền tảng (arbitrage).
  • Các giao thức phi tập trung và không lưu ký đem lại một số lợi thế đầy hứa hẹn so với các sản phẩm tài chính truyền thống, chẳng hạn như:
  • Tính minh bạch và chi phí hợp lý vì giá cả phù hợp với nhu cầu thị trường
  • Truy cập thuận tiện và quy trình vay/cho vay vốn nhanh
  • Tránh việc bị can thiệp và sửa đổi dữ liệu
  • Tuy nhiên, vì còn ở giai đoạn thí điểm, các sản phẩm tài chính này tồn tại một số điểm yếu so với các sản phẩm tương tự có lưu ký, cụ thể là:
  • Rủi ro công nghệ (rủi ro đối tác đã bị loại bỏ, nhưng phát sinh rủi ro từ hợp đồng thông minh)
  • Tính thanh khoản thấp (chỉ vay và cho vay ở mức lãi suất hiện tại mà không ảnh hưởng trọng yếu đến lãi suất cân bằng)
  • Nhìn chung, lĩnh vực cho vay bằng tiền mã hóa vẫn còn non trẻ, tuy nhiên điều này cũng mang lại những giá trị hấp dẫn khi mà người dùng cũng như các tổ chức có thể vượt qua được rào cản của các mô hình tín dụng cũ để tiếp cận với nguồn vốn mà không cần thông qua bên trung gian thứ ba đảm bảo. Mặc dù khó có thể xác định được nền tảng và quy trình nào sẽ được sử dụng nhiều nhất trong thời gian dài, các công cụ khác nhau cùng lúc có thể cung cấp một loạt các đòn bẩy phi tập trung hữu ích để tiếp cận vốn, cùng nhau tạo thành bộ công cụ toàn diện của DeFi.

Tài chính phi tập trung, còn được gọi là “Tài chính mở” hay “DeFi”, đã phát triển và trở thành một trong những động lực cốt lõi của việc sử dụng mạng Ethereum. Cốt lõi của các nguyên tắc DeFi là việc cung cấp một hệ sinh thái dịch vụ tài chính hoàn toàn mới, không có cơ chế xin phép và không có bất kì cơ quan trung ương nào; bất kì ai trên thế giới cũng tiếp cận và sử dụng được. Trong hệ sinh thái này, người dùng tự làm người giám sát của chính mình, tự kiểm soát hoàn toàn tài sản của mình, được khuyến khích nắm toàn quyền sở hữu và quyền truy cập vào tất cả các thị trường và nền tảng phi trung gian.

Đây là bài viết đầu tiên trong chuỗi các bài về DeFi của chúng tôi, trong đó chúng tôi sẽ bàn về các nền tảng và quy trình khác nhau nhằm phá vỡ ngành công nghiệp và cấu trúc tài chính hiện có. Cụ thể, trong bài này, chúng tôi sẽ nói về nền tảng xây dựng nên DeFi: các nền tảng vay và cho vay tài sản mã hóa phân quyền.

Kể từ ngày 31 tháng 5 năm 2019, Ethereum chiếm ưu thế về số lượng ứng dụng hiện có, số lượng giao dịch và khối lượng giao dịch hoặc bị khóa trên các nền tảng hiện tại (ví dụ: Maker, Compound). Do đó, các dApps được xây dựng trên Ethereum sẽ là tâm điểm của bài viết này.

Từ trước tới nay, các khoản vay chỉ được hình thành dựa trên niềm tin giữa hai bên, vậy làm thế nào để các nền tảng vay và cho vay tài sản mã hóa có thể khớp các khoản vay giữa các cá nhân ẩn danh với nhau dù không có mối quan hệ hay niềm tin nào được xác thực trước?

  1. Tổng quan vay và cho vay phân quyền

1.1 Tổng quan về blockchain, các nền tảng và tài sản được đảm bảo

1.1.1 DeFi là gì? Các blockchain nào được bao gồm?

DeFi có thể được định nghĩa là:

“Một hệ sinh thái bao gồm các ứng dụng được xây dựng trên các mạng lưới phi tập trung, các blockchain mở – không cần cho phép (permissionless blockchain) và các giao thức ngang hàng để tạo điều kiện cho vay / vay hoặc giao dịch với các công cụ tài chính.”

Ngày nay, phần lớn các giao thức DeFi đang được xây dựng trên Ethereum. Tài sản thế chấp bị khóa trên các ứng dụng DeFi trên nền tảng Ethereum có tổng trị giá hơn 500 triệu USD (hơn 1,5 triệu ether), tính đến ngày 5/6.

Biểu đồ 1 – Lượng ứng dụng DeFi tính theo blockchain (kể từ ngày 5 tháng 6)

 

Giải pháp Bitcoin’s Lightning Network có thể được coi là một ứng dụng DeFi chạy trên blockchain Bitcoin. Kể từ ngày 5 tháng 6 năm 2019, Lightning Network có giá trị bị khóa trị giá vào khoảng 8 triệu USD.

 Biểu đồ 2 – Tổng số tiền (triệu USD) bị khóa ở mỗi blockchain (kể từ ngày 5 tháng 6)

Về EOS, EOSRex cho phép người dùng mượn và cho mượn tài nguyên của EOSIO (ví dụ: CPU và Băng thông / NET). Mặc dù được phát hành một tháng trước, ứng dụng duy nhất này đã trở thành nền tảng lớn nhất dựa trên tổng giá trị tài sản thế chấp, với hơn 90 triệu EOS bị khóa. Các nền tảng cho EOS khác bao gồm một giao thức thị trường tiền mã hóa không cần cho phép có tên là BUCK Protocol được phát hành gần đây1.

Hơn nữa, các blockchain khác cũng sẽ xây dựng các ứng dụng phi tập trung, một phần của sáng kiến ​​tài chính mở 2. Ví dụ, Stellar nhắm tới việc phát triển hệ thống tài chính mới trên thế giới, nhưng các developer của bên thứ ba lại chưa tạo ra nhiều dApp liên quan tới tài chính hơn.

Một ví dụ khác là Onology. Onology gần đây đã hợp tác với Paxos, nhà phát hành stable-coin, để phát hành tới 100 triệu PAX token trên blockchain của họ. Trong thông cáo báo chí3, Onology đã đề cập đến việc “khám phá các kịch bản ứng dụng trên DeFi […] bên cạnh các trao đổi và dự kiến ​​sẽ bắt đầu công bố PAX token trên Onology vào tháng 5”.

Dù sao thì, báo cáo này sẽ tập trung vào các ứng dụng DeFi được xây dựng trên Ethereum. Các tài sản nào được hỗ trợ trên các nền tảng và giao thức này?

1.1.2 Tài sản nào được hỗ trợ trên các nền tảng DeFi được xây dựng trên Ethereum?

Một loạt các tài sản đang được hỗ trợ trên các nền tảng DeFi Ethereum. Chúng có thể được chia thành hai loại chính: tài sản blockchain thuần và tài sản blockchain ký sinh.

“Tài sản blockchain thuần được định nghĩa là các tài sản có giá trị không được đảm bảo bởi bất kỳ tài sản blockchain ký sinh nào như hàng hóa, vốn chủ sở hữu hoặc tiền pháp định. Ví dụ: Basic Attention Token (BAT) hoặc OmiseGo (OMG).

Các tài sản này thường cho phép đúc / đốt tài sản mới trên blockchain (nghĩa là tạo tài sản trên chuỗi). Trên khắp hệ sinh thái DeFi, một trong những trụ cột cốt lõi (và ngược lại là một ví dụ về tài sản blockchain thuần) là MakerDao (MKR) và stable-coin Dai (DAI) của nó. 

Là một stable-coin được đảm bảo bằng tiền mã hóa, giá trị của Dai được gắn với đồng đô Mỹ thông qua một cơ chế thế chấp phức tạp và một loại phí ổn định nhằm khuyến khích những người tham gia thị trường phân xử bất kỳ vấn đề nhầm lẫn giá nào phát sinh và kéo dài. Điều này sẽ được thảo luận sâu hơn trong phần tiếp theo.

Các tài sản thuần khác cũng được sử dụng như một thành phần của các ứng dụng này, chẳng hạn như token ERC-20 trên blockchain Ethereum – Augur (REP), Basic Attention Token (BAT) hoặc 0x (ZRP).

Các tài sản blockchain thuần này có thể được sử dụng như là:

  • Tài sản thế chấp cho khoản vay
  • Tài sản cho vay
  • Tài sản vay
  • Tài sản quản trị (ví dụ: Maker / MKR)

Thú vị ở chỗ là, các tài sản blockchain không có tính thanh khoản (tài sản thuần) không thể được dùng làm tài sản thế chấp cho dù chúng có tính linh hoạt hay không (ví dụ: CryptoKitties).

“Các tài sản blockchain ký sinh bao gồm các tài sản khác nhau chạy trên một blockchain công khai nhưng giá trị của nó được thế chấp bởi một tài sản khác không bắt nguồn từ blockchain, chẳng hạn như hàng hóa, vốn chủ sở hữu hoặc tiền pháp định

Một số tài sản blockchain ký sinh phổ biến nhất là stable-coin được thế chấp bằng các loại tiền pháp định trên các tài khoản ngân hàng như USD Coin (USDC) hoặc TrueUSD (TUSD).

Trong hệ sinh thái DeFi, nhiều giao thức vay và cho vay bao gồm USDC4. Đáng chú ý là Dharma đã thêm USDC vào các tài sản nó hỗ trợ sau khi Coinbase chi một khoản đầu tư vào tháng 2 năm 20195.

Các giao thức và nền tảng chạy trên blockchain Ethereum cho các nền tảng vay và cho vay không lưu ký là gì?

1.2 Giao thức và nền tảng

Phần này chỉ thảo luận các nền tảng và giao thức không lưu ký và vì vậy không bao gồm các nền tảng như BlockFi hoặc Nexo.

Bảng 1 – Các nền tảng và giao thức Ethereum không lưu ký hỗ trợ vay và/hoặc cho vay

* Giá trị tài sản thế chấp bị khóa tính đến ngày 4 tháng 6 năm 2019 (thời điểm xuất bản).

Điều đáng chú ý là, như CDx đã minh họa, các nền tảng khác đã thất bại hoặc dường như không còn được hỗ trợ nữa. 

Biểu đồ 3 – Tài sản thế chấp (triệu USD) bị khóa trên các nền tảng vay và cho vay DeFi lớn nhất của Ethereum kể từ ngày 4 tháng 6 năm 2019

3 giao thức lớn nhất gồm MakerDAO, Dharma và Compound chiếm gần 80% 7 tổng số ETH bị khóa trong các nền tảng DeFi và sẽ được mô tả trong phần tiếp theo.

1.3 Quá trình cho vay hoạt động như thế nào trên các nền tảng không lưu ký?

Phần này sẽ thảo luận ba nền tảng lớn nhất được đề cập trong phần trước: Maker, Compound, và Dharma. Điều thú vị là, toàn bộ các nền tảng có mô hình khác nhau, vì vậy, đưa ra các thông tin thú vị về cách mà một quy trình cho vay chung có thể tồn tại trên các nền tảng không lưu ký.

Nhìn chung, các nền tảng sử dụng mức thế chấp trội từ người vay làm cơ chế chính để cho vay và dùng các quy tắc nghiêm ngặt để quyết định xem có cần phải đóng khoản vay trong thời hạn cho vay hay không.

Đón tiếp Phần 2 vào ngày 02/07 nhé.

Join Trade Coin Viet Nam Channel để cập nhật kèo ngon mỗi ngày https://t.me/vietnamtradecoinchannel